Założenie własnej firmy w Norwegii nie jest skomplikowane, a może przynieść sporo korzyści z polskiej perspektywy. W ostatnich latach liczba firm zakładanych w Norwegii przez Polaków sukcesywnie się zwiększa. Jak założyć własna firmę i co warto wiedzieć o prowadzeniu działalności i zarobkach w Norwegii? Zapraszamy do zapoznania się z naszym poradnikiem.

Firma w Norwegii – poradnik, do którego warto zajrzeć

Od czasu dołączenia do Europejskiego Obszaru Gospodarczego, Polacy podlegają w Norwegii tym samym przepisom, co miejscowi przedsiębiorcy. Zaletą jest tutaj: uproszczone formalności i liberalne prawo dotyczące zakładania działalności gospodarczej. Wszystkie sprawy urzędowe można wygodnie załatwić za pośrednictwem jednego, internetowego portalu rządowego. Czym różnią się poszczególne rodzaje firm i jakie koszty działalności ponoszą przedsiębiorcy w Norwegii?

Ile kosztuje firma w Norwegii?

Koszty założenia firmy w Norwegii uzależnione są od rodzaju przedsiębiorstwa i charakteru prowadzonej przez nie działalności.

  • Rejestracja firmy w Enhetsegisteret jest obowiązkowa i bezpłatna w przypadku wszystkich firm.
  • Zgłoszenie własnej działalności do Foretaksregisteret (to odpowiednik Rejestru Handlowego w Polsce) jest płatne i wynosi 2250 NOK przy rejestracji online oraz 2832 NOK za przyjęcie wniosku w wersji tradycyjnej.
Zakładanie firmy w Norwegii - co trzeba wiedzieć?

Wszystkie przedsiębiorstwa samozatrudnione – z ograniczoną lub nieograniczoną odpowiedzialnością – są zobowiązane do rejestracji w Rejestrze Przedsiębiorstw. To samo dotyczy firm jednoosobowych, które handlują zakupionymi towarami lub zatrudniają więcej niż pięciu pracowników na głównym stanowisku. Inne firmy jednoosobowe mogą się dobrowolnie zarejestrować.

  • Koszt uzyskania kart branżowych – niezbędnych w przypadku firm budowlanych i sprzątających to 104 NOK netto
  • Szkolenie HMS (polski odpowiednik BHP) – konieczne w przypadku zatrudniania pracowników, kosztuje w przypadku kursu online około 1500 NOK.

Własna firma w Norwegii a podatki – co trzeba wiedzieć?

W porównaniu z polskim prawem podatkowym norweskie przepisy są wyjątkowo przyjazne dla przedsiębiorców. Własna firma w Norwegii podatkowo wypada całkiem korzystnie.

  • Trygdeavgift, czyli odpowiednik polskiego ZUS, stanowi mniej więcej 11,4% wysokości dochodu. Dla firm o niskich lub zerowych przychodach opłata ta podlega proporcjonalnemu zmniejszeniu lub wstrzymaniu.
  • Zaliczki na podatek dochodowy w wysokości 22% płacone są kwartalnie lub w systemie półrocznym. Nadwyżki zysków firm są oprocentowane według różnych progów procentowych, zależnych od wysokości dochodu.  
  • Podatek VAT – obowiązuje firmy wykazujące obrót powyżej 50 tys. NOK w skali roku. Dzieli się na trzy stawki: podstawową – 25%, zredukowaną – 15% i niską – 12%.
  • Wynagrodzenie pracownika najczęściej rozliczane jest w systemie godzinowym. Wypłaty naliczane są zazwyczaj zgodnie z tzw. timeliste, czyli wykazem przepracowanych godzin pracy. W przypadku stałych godzin pracy obowiązuje fastlønn, czyli ustalone z pracodawcą miesięczne wynagrodzenie pracownika.

Firma w Norwegii a emerytura

Wiek emerytalny w Norwegii wynosi 67 lat. Wypłacane świadczenie emerytalne składa się z trzech części.

  1. Wypłata z Folketrygden – obowiązkowa część finansowana z systemu ubezpieczeń społecznych.
  2. Emerytura od pracodawcy – świadczenie związane z obowiązkowym programem emerytalnym w firmach dla pracowników.
  3. Oszczędności – dobrowolna część finansowana z własnych programów oszczędzania.

Emeryturę w Norwegii mogą pobierać osoby zarejestrowane w norweskim systemie ubezpieczeń od co najmniej 3 lat. Emeryci mogą podjąć pracę w dowolnym wymiarze czasowym, nie tracąc przy tym prawa do świadczenia, bez względu na wysokość pobieranego wynagrodzenia. W przypadku wyjazdu za granicę, prawo do norweskiej emerytury mają obywatele krajów, z którymi Norwegia podpisała stosowną umowę.*Polska zalicza się  do tych krajów.

Przyjazne prawo podatkowe w Norwegii

Z punktu widzenia polskich przedsiębiorców norweskie przepisy podatkowe są bardzo korzystne. W przypadku własnej działalności, koszt podstawowy to podatek dochodowy od zysku firmy w wysokości 22%. Kwota opodatkowania wzrasta wraz z zyskiem, według ustalonych 4 progów podatkowych, po przekroczeniu których, nadwyżki podlegają oprocentowaniu według ustalonych stawek. Wysokość progów podatkowych ustalana jest w każdym roku.

Firma w Norwegii – minusy

Wśród wielu profitów z prowadzenia własnej działalności gospodarczej w Norwegii są też pewne minusy, na które zwraca uwagę wielu przedsiębiorców.

  • Częste zmiany przepisów i brak informacji– dotyczące zarówno różnych urzędów, jak i na przykład banków, które modyfikują zasady prowadzenia rachunków firmowych. Brak precyzyjnych informacji odnośnie dowprowadzanych zmian, zmusza przedsiębiorców do ciągłego poszukiwania aktualnie obowiązujących norm.
  • Brak jednej instytucji zajmującej się rejestracją nowych przedsiębiorców – zasady rejestracji firm w Norwegii wyjaśnia Brønnøysundregistrene, Arbeidstilsynet udziela informacji dotyczących stawek minimalnych, natomiast DSB nadaje wymagane prawem certyfikaty.
  • Brak możliwości zawieszenia działalności gospodarczej – w razie potrzeby, firmę w Norwegii można jedynie zamknąć, nie można czasowo zawiesić jej funkcjonowania, jak w Polsce.
  • Brak prawa do zasiłku – niezależnie od przyczyny zakończenia działalności, właściciel jednoosobowej firmy, nie ma prawa do zasiłku dla bezrobotnych. W przypadku pozostałych rodzajów firm, ich właściciele mogą go otrzymać pod warunkiem, że w trakcie funkcjonowania firmy byli w niej zatrudnieni.

Jaką firmę w Norwegii warto założyć?

Przed rejestracją należy wybrać formę prawną firmy, ponieważ – podobnie jak w Polsce – formalności zakładania różnego rodzaju firm są nieco odmienne. Trzy najbardziej popularne to:

  • ENK – enkeltpersonforetak, czyli jednoosobowa działalność gospodarcza,
  • AS – aksjeselskap, to jest spółka kapitałowa,
  • NUF – oddział firmy zagranicznej zarejestrowany w Norwegii.

Jednoosobowa firma w Norwegii (ENK – enkeltpersonforetak)

Kolejne etapy i formalności przy zakładaniu jednoosobowej firmy w Norwegii trwają zazwyczaj kilka dni i obejmują:

  • wypełnienie formularza  rejestracyjnego samordnet registermelding na stronie www.bregg.no i przesłanie go online do urzędu potwierdzającego założenie i nadającego tak zwany numer organizacyjny (polski odpowiednik NIP),
  • założenie firmowego rachunku bankowego,
  • deklaracja przychodów – po rozpoczęciu działalności należy zadeklarować przybliżone przychody, na podstawie których urząd oblicza wysokość podatku dochodowego.

Jeżeli firma w ciągu roku swojej działalności przekroczy dochód 50 tys. koron, należy zarejestrować ją jako płatnika VAT. Podatek wynosi wówczas 25%, z licznymi wyjątkami dotyczącymi najczęściej usług (dostawa artykułów żywnościowych – 15%, transport publiczny – 12% etc.).

Jest to najtańsza, najprostsza i najczęściej wybierana forma działalności na początku. W późniejszym czasie można taką firmę przekształcić na spółkę.

Spółka kapitałowa (AS – aksjeselskap)

Polskim odpowiednikiem tej działalności gospodarczej w Norwegii jest spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Jej założenie obejmuje:

  • złożenie odpowiedniego wniosku rejestracji firmy wraz z dodatkowymi dokumentami (umowa spółki, bilans otwarcia, protokół z posiedzenia rady nadzorczej, potwierdzenie wpłaty kapitału początkowego),
  • utworzenie konta bankowego
  • powołanie rady nadzorczej spółki,
  • wpłata kapitału początkowego – minimum 30 tys. koron,
  • wpis do rejestru przedsiębiorców (foretakesregisteret) podlegający opłacie w wysokości 3 tys. koron.

Rodzajem spółki kapitałowej jest również  ansvarlig selskap, która nie wymaga kapitału początkowego i wiąże się z solidarną odpowiedzialnością wszystkich udziałowców za ewentualne długi spółki.

Firma zagraniczna zarejestrowana w Norwegii (NUF)

Oddział firmy zarejestrowanej w innym kraju podlega odpowiedzialności finansowej zarówno w Norwegii, jak i w kraju macierzystym, należy więc przeanalizować przepisy dotyczące unikania podwójnego opodatkowania, które obowiązują na mocy umów podpisanych przez Norwegię z niektórymi krajami. Podatki obowiązujące w tym przypadku w Norwegii są zależne od rodzaju i czasu trwania danej działalności gospodarczej.

Formalności jakich należy dopełnić przy rejestracji oddziału firmy obejmują przede wszystkim skompletowanie wielu dokumentów:

  • rejestracja w  Brønnøysundregistrene (www.bregg.no) w celu uzyskania numeru organizacyjnego,
  • dołączenie do wniosku podstawowych dokumentów założycielskich danej firmy; w przypadku Polski najczęściej są to: wpis do rejestru (KRS lub CEDIG), statut firmy, dane adresowe etc.,
  • podanie danych dotyczących norweskiego oddziału firmy: nazwa, rodzaj i zakres działalności, dane osób decyzyjnych w firmie (lub pełnomocników).

Warto wiedzieć także, że pobyt pracowników zagranicznych oddziałów firm podlega zgłoszeniu w Centralnym Urzędzie Podatkowym ds. Zagranicznych SFU ( Sentralskattekontoret for utenlandssaker) i rejestracji na Policji.

Zakładanie firmy w Norwegii, podatki, zarobki… większość z aspektów prowadzenia własnej działalności gospodarczej w kraju fiordów wygląda korzystniej niż w Polsce. Jeśli jednak ktoś nadal ma wątpliwości lub nie czuje się na siłach, aby zająć się formalnościami niezbędnymi przy uruchamianiu i/lub prowadzeniu biznesu w Norwegii, można skorzystać z fachowej pomocy w tym zakresie. Skontaktuj się z nami, ustalimy, w czym możemy ci pomóc.