Norweska lista chorób zawodowych pozostawała niezmieniona od ponad 70 lat. Wkrótce nareszcie trafią na nią nowe schorzenia, dzięki czemu więcej osób, szczególnie kobiet, uzyska prawo do świadczeń socjalnych.
Każdego roku Norweska Inspekcja Pracy otrzymuje około 2000 zgłoszeń o chorobach zawodowych. Są to różne problemy zdrowotne – od nowotworów po choroby skóry. Nie wszystkie zostają jednak uznane za chorobę zawodową, bo o tym decydują przepisy stworzone w czasie, gdy aktywni zawodowo byli dziadkowie dzisiejszych zatrudnionych.
Specjalny status
Na początek przypomnijmy przepisy – nabyta choroba może zostać uznana w Norwegii za chorobę zawodową, jeżeli spowodowały ją szkodliwe czynniki występujące w miejscu pracy i gdy jest wymieniona w rozporządzeniu „Forskrift om yrkessykdommer”. Pacjent cierpiący na chorobę zawodową może ubiegać się o pokrycie kosztów opieki medycznej, opieki stomatologicznej, fizjoterapii oraz leków, sprzętu medycznego i materiałów medycznych w ramach usług świadczonych przez publiczną służbę zdrowia. W przypadku niezdolności do pracy należy mu się odszkodowanie.
Wobec pacjentów cierpiących na choroby zawodowe system ubezpieczeń społecznych stosuje też niekiedy odmienne zasady niż wobec pozostałych pacjentów. Osoba cierpiąca na chorobę zawodową może na przykład, przy spełnieniu odpowiednich warunków, korzystać dłużej z zasiłku chorobowego i w razie potrzeby przejść na nie wcześniej od innych.
W konkretnych przypadkach może się też starać o menerstatning, czyli rekompensatę za trwały uszczerbek na zdrowiu, wyliczaną według stopnia utraty sprawności.
Przedawniona lista
Listę chorób zawodowych stworzono w Norwegii w 1958 roku. Od tego czasu nie była aktualizowana, choć wielokrotnie zabiegały o to środowiska zrzeszające pracowników różnych zawodów. Jest to o tyle istotne, że jeśli stwierdzono u ciebie wystąpienie choroby zawodowej, możesz z tego tytułu otrzymać odszkodowanie. Lekarz nie uzna jednak za chorobę zawodową niczego, co nie jest wpisane na listę chorób zawodowych, czyli yrkessykdomslisten.
Nowa, znacząco zaktualizowana lista, będzie gotowa od 1 stycznia przyszłego roku, informuje Ministerstwo Pracy i Integracji Społecznej. Ma być ustalona według nowych kryteriów określających, co może być uznane za chorobę zawodową. Dodatkowo ustawodawca stworzy możliwość, by pracownik miał uznaną chorobę zawodową, nawet jeśli schorzenie, na które cierpi, nie znajduje się na oficjalnej liście. Żeby tak się stało, muszą zostać spełnione rygorystyczne warunki.
– To ważny krok w aktualizacji i modernizacji przepisów – przekonuje minister pracy i integracji Kjersti Stenseng w mediach.
Niesprawiedliwość zdrowotna
Na obecnie obowiązującej liście chorób zawodowych brakuje wielu schorzeń, które są charakterystyczne dla kobiet. Wyszczególniono na niej choroby dotykające mężczyzn w zawodach zdominowanych przez mężczyzn, bo siedemdziesiąt lat temu mniej kobiet niż dzisiaj było w pełni aktywnych zawodowo. W rezultacie obecnie dużo mniej kobiet niż mężczyzn może otrzymać rekompensatę za chorobę zawodową.
To ma się wreszcie zmienić. Dodatkowo, tym razem rejestr chorób zawodowych ma się nie przedawniać, tylko być aktualizowany w miarę potrzeby. Zapewnić ma to istnienie specjalnej komisji.
Stała komisja aktualizująca
Propozycja nowej listy chorób zawodowych została poddana konsultacjom w Ministerstwie Pracy i Integracji Społecznej. Rząd powołał odrębneą komisję, która będzie doradzać ministerstwu w sprawie tego, co powinno znaleźć się na nowej liście. Eksperci z dziedziny medycyny pracy, a także Norweskiej Inspekcji Pracy i Norweskiego Stowarzyszenia Medycznego, mają wyszczególnić, jakie problemy są charakterystyczne dla zawodów specyficznych, takich jak na przykład strażak albo spawacz.
Komisja będzie również oceniać badania naukowe w dziedzinie medycyny pracy i podejmować inicjatywy na rzecz nowych badań nad związkiem między pracą a chorobą. Po wejściu w życie zaktualizowanej yrkessykdomslisten będzie regularnie oceniać, które choroby powinny się na niej znaleźć.
Nowa lista pojawi się jako rozporządzenie, które następnie zostanie zatwierdzone przez ministerstwo.
Jeśli Twój pracodawca nie dopełnił obowiązku zgłoszenia Twojej choroby zawodowej, możesz skorzystać z naszej pomocy raportując sprawę do NAV. Zapraszamy do kontaktu.
