Zdaniem jednego z norweskich lekarzy wprowadzenie do taryfikatora pozycji opłaty za niewystawienie zwolnienia było złym pomysłem. Proponuje usunięcie tej zmiany z systemu.
Od lipca tego roku norwescy lekarze mogą otrzymać refundację za niewypisanie zwolnienia lekarskiego. Ministerstwo tłumaczy, że lekarz potrzebuje więcej czasu na wyjaśnienie pacjentowi jego opcji niż samo wprowadzenie sykemelding do systemu. To kwestia, która wywołała wśród pacjentów wiele pytań i kontrowersji. Tym bardziej, że po zmianie taryfikatora lekarzom mniej się opłaca poświęcać im więcej czasu niż 20 standardowych minut. Teraz głos w tej sprawie zabrał jeden z medyków.
Jak działa taryfikator dla lekarzy?
Żeby zrozumieć, o co chodzi z płaceniem lekarzom za wypisywanie lub niewypisywanie zwolnień, trzeba wiedzieć, jak działa system wynagradzania lekarzy rodzinnych.
W Norwegii większość lekarzy rodzinnych nie otrzymuje stałego wynagrodzenia. Ich miesięczny dochód oparty jest głównie na dotacjach z urzędu gminy, zwrotach kosztów od Helfo oraz, w niewielkim stopniu, opłatach własnych pobieranych od pacjentów. Jeśli na przykład byłeś u lekarza rodzinnego i otrzymałeś poradę oraz receptę, to zapłaciłeś 179 koron z tytułu wkładu własnego. Jednocześnie Helfo dodało do tego swoją część. To, po odjęciu wszystkich kosztów, stało się częścią wynagrodzenia lekarza.
Lekarze są refundowani przez budżet za konkretne usługi i czynności administracyjne. Właściwie wszystko, co wpisują w dokumentację i na co poświęcają swój czas pracy, muszą opisać według pozycji wyszczególnionych w taryfikatorze. W innym wypadku nikt im za to nie zapłaci. Za konsultację z pacjentem dostają z systemu określoną sumę, tak samo za wypisanie recepty czy udzielenie porady telefonicznej.
Przed zmianą i po zmianie
Przed zmianą przepisów w sprawie zwolnień, lekarze rodzinni otrzymywali 26 koron za wypisanie zwolnienie chorobowego do systemu. Na początku czerwca rząd i Norweskie Stowarzyszenie Lekarskie uzgodniły zmianę w taryfikatorze. Teraz, kiedy podczas wizyty otrzymasz pełne lub częściowe zwolnienie lekarskie, twój lekarz otrzyma zwrot w wysokości odpowiednio 5 koron lub 25 koron. To refundacja za koszty administracyjne związane z wystawieniem i wysłaniem zwolnienia lekarskiego.
Rewolucyjna nowość polega na tym, że od 1 lipca lekarze otrzymują refundację za niewystawienie zwolnienia lekarskiego po konsultacji. Stawka wynosi 50 koron. Oznacza to zatem, że jeśli konsultacja kończy się brakiem zwolnienia, lekarz dostaje większy zwrot niż za wprowadzenie zwolnienia do systemu. Dlaczego? Ministerstwo tłumaczy, że rozmowy z pacjentami, którzy nie potrzebują zwolnienia, trwają dłużej i są trudniejsze.
„Szkodliwa praktyka”
Lekarz rodzinny Marius Trudvang, dyrektor generalny Centrum Medycznego Skedsmokorset, powiedział norweskiemu portalowi związkowemu, że jest zaniepokojony reformą. Jego zdaniem jest ona szkodliwa i dla pacjentów i dla lekarzy. Uważa, że osłabia ona zaufanie pacjentów do systemu.
– Niektórzy moi pacjenci, których znam od dawna, przychodzą z obawami. Wiedzą, że lekarze mają teraz mniej czasu na pacjenta. Dodatkowo prawdopodobieństwo, iż zasadność zwolnienia zostanie zakwestionowana, wzrosło – tłumaczy. – Zamiast zarabiać na wykonywaniu naszych zadań, musimy tracić czas na tłumaczenie czegoś, co zostało nam wciśnięte na siłę.
Trudvang uważa, że w ostatnich miesiącach musiał poświęcić zbyt dużo czasu na tłumaczenie pacjentom nowych zasad. W jego opinii nikt nie wyjaśnił ludziom istoty zmian i nie uspokoił ich.
Żadna osoba, która naprawdę potrzebuje zwolnienia lekarskiego i zasiłku chorobowego, nie usłyszy od lekarza odmowy. W swoim centrum medycznym Trudvang wywiesił taką informację na ścianach w formie plakatów. Przekonuje w nich, że misja lekarzy się nie zmieniła, to tylko taryfikator się zmienił. Zachęca, by przychodzić do przychodni bez obaw.
Rekordowa liczba zwolnień
Celem lipcowej zmiany trafikatora dla lekarzy miało być ograniczenie niepotrzebnych zwolnień. Tak deklarował minister zdrowia Jan Christian Vestre. Norwegia ma wyjątkowo wysoki poziom zwolnień lekarskich, a tendencja jest rosnąca. W drugim kwartale tego roku odnotowano rekordową liczbę zwolnień lekarskich – o 2% więcej niż w rekordowym, poprzednim roku.
Eksperci nie są zgodni, czy reforma przyniesie zamierzony skutek. Z danych Helfo, wynika, że od lipca 3246 razy lekarze wpisali do systemu brak wystawienia zwolnienia chorobowego. To liczba, którą trudno jest z czymś porównać, bo wcześniej takiej rubryki w taryfikatorze nie było. W tym samym czasie 19 346 pacjentów otrzymało zwolnienia chorobowe – całkowite i częściowe. Helfo podkreśla, że są to wstępne dane, bo lekarze rodzinni mają sześciomiesięczny termin na złożenie wniosków o refundację.
Stanowisko ministerstwa
Sekretarz stanu w Ministerstwie Zdrowia i Opieki Społecznej, Renate Tårnes, nie zgadza się, że nowy system wyceny usług medycznych sam w sobie przyczynił się do osłabienia zaufania do służby zdrowia.
– Do 1 lipca lekarze rodzinni otrzymywali dodatkowe wynagrodzenie, jeśli wizyta kończyła się wystawieniem zwolnienia chorobowego. Nikt wtedy nie dyskutował, czy wystawiają zwolnienia ze względów finansowych – zauważa sekretarz.
Przekonuje, ze lekarze kierowali się i będą się kierować wyłącznie medyczną oceną stanu pacjenta, a nowa pozycja w taryfikatorze pojawiła się po to, by zbalansować system. Podkreśla też, że często lekarz potrzebuje dwa razy więcej czasu na wyjaśnienie pacjentowi jego opcji niż samo wystawienie zwolnienia.
– Zapewnienie pacjenta, że w wielu przypadkach podtrzymywanie aktywności zawodowej może być korzystne dla jego zdrowia, wymaga czasu. To właśnie ten czas i te ważne rozmowy powinny być wynagradzane lekarzom rodzinnym według nowych stawek – argumentuje Tårnes.
Niemniej jednak Ministerstwo i Norweskie Stowarzyszenie Medyczne zgodziły się monitorować skutki wprowadzonych zmian. Ministerstwo zapewnia, że w przypadku negatywnych skutków usunie zmiany.
Jeśli potrzebujesz pomocy w wypełnieniu wniosków o zasiłek chorobowy lub inne świadczenia, skorzystaj z usług biura konsultingowego zajmującego się formalnościami i kwestiami prawnymi w Norwegii.

